Aukje Schaafsma over haar nieuwe voorstelling: ‘Swimbad’

22 maart 2026 23:06
Image

Ze doet de co-regie van de magische voorstelling Swimbad en voelt een connectie met het onderwerp. Aukje Schaafsma (35) is opgegroeid in De Veenhoop en woont inmiddels bijna vijf jaar met haar vriend en twee zoons in Munnekeburen.

Na Toneel Academie Maastricht, kwam ze via een stage bij Theatergezelschap Tryater in Leeuwarden. Waar ze eerder zelf veel op de planken stond, maakt ze nu vooral zelf theatervoorstellingen en geeft ze les aan de nieuwe generatie theaterprofessionals.

Momenteel werkt ze voor Tryater aan de voorstelling Swimbad, waar ze samen met Tatiana Pratley de regie doet. Eind maart beginnen de repetities voor de grote locatieproductie waar badgasten het zwembad delen met acteurs. “Swimbad gaat over de gepensioneerde badjuf Swaantsje, die de ‘spark’ in haar leven is kwijtgeraakt. Op een avond besluit ze terug te gaan naar het zwembad waar ze goede herinneringen heeft. Ze is er opgegroeid, heeft er veel gezwommen, is er badjuf geweest en heeft er gerevalideerd. In het zwembad heeft ze zich altijd goed gevoeld, nu probeert ze zichzelf hier opnieuw te vinden.” aldus Aukje.

“Ik ervaar een sterke connectie met water. Voorheen heb ik op hoog niveau aan synchroonzwemmen gedaan en ik zwem nog altijd graag. Als kind was ik al veel in of op het water te vinden. In de zomer zwom ik dagenlang met vriendjes en vriendinnetjes. Ook zeilde ik veel en dit doe ik nog steeds. Ik denk dat we in Friesland allemaal wel iets met het water hebben, het is overal om ons heen.”

“Wat ik bijzonder vind, is dat we als mens allemaal verbonden zijn met het water, soms zelfs meer dan we denken. We hebben allemaal bij onze moeders in de buik gezwommen, daarna zijn we het verleerd. We hebben weer moeten leren zwemmen, hierdoor heeft iedereen een verbinding met het zwembad. Het water staat symbool voor de lijn door ons leven. Hoe we continu weer in aanraking komen met het water en hoe we er onlosmakelijk mee zijn verweven. In de voorstelling proberen alle personages iets van zich af te spoelen in het zwembad. Ze zoeken naar een soort verlichting.” Aukje herkent zichzelf hierin. “Ik ervaar verlichting als ik ga zwemmen.” Aan het einde van haar zwangerschappen dobberde ze het liefst zoveel mogelijk in het zwembad om gewichtloosheid te ervaren.

“Ik ervaar verlichting als ik ga zwemmen”

Via verschillende personages in Swimbad zie je de veranderingen die een vrouw en haar lichaam meemaakt. “De jonge vrouw in de voorstelling voelt ineens dat ze wordt bekeken door een jongen, maar dat ze zelf ook de macht heeft om mensen te bekijken. De jonge moeder heeft twee kinderen gebaard en komt helemaal niet meer aan zichzelf toe. Ook is er het lijf van de vrouw die een auto-ongeluk heeft gehad. Het lijf dat haar in de steek heeft gelaten, en dat opnieuw vertrouwen in het water moet vinden. Je ziet een heel leven aan je voorbijgaan, hoe verschillende keuzes leiden tot waar iemand nu staat.”

Sinds ze moeder is merkt Aukje ook veranderingen aan haar lichaam. “We hebben altijd het idee dat ons lichaam oneindig is, dat we er alles mee kunnen. Ik ben nu 35 en heb twee kinderen gebaard, nu voel je toch dat dat anders werkt.”

Ze is trots op haar lichaam en wat het heeft gepresteerd, maar merkt ook dat het soms even wennen is wanneer ze haar badpak aantrekt. Vooral na haar eerste kindje voelde het als een periode waarin ze opnieuw haar lichaam moest leren kennen. Volgens Aukje hoort dat misschien deels bij het moederschap, maar speelt ook mee hoe er in de maatschappij naar vrouwenlichamen wordt gekeken.

Na haar tweede kindje vindt ze hier meer berusting in. “Ik ben gewoon vet trots op mijn lichaam en wat ik gemaakt heb”, zegt Aukje. Swimbad gaf haar het besef dat je zuinig moet zijn op je lijf. “Je moet er goed voor zorgen en lief zijn voor jezelf. Dit is het enige lichaam dat je krijgt, het kan ook kapotgaan.”

“Over het algemeen ben ik van mening dat we wat liever mogen zijn en wat onbevooroordeelder naar elkaar mogen kijken. Je weet nooit wat het verhaal van een lichaam is. Dat is ook mooi aan deze voorstelling, dat er zoveel verhalen schuilen achter één lichaam. In het water worden we gelijkgestemden. Iedereen draagt badkleding, je ziet niet meer of iemand overdag een pak draagt of in de tuin werkt. Tijdens de voorstelling zie je een manier van theater die je misschien nog niet zo gezien hebt, het wordt heel filmisch. In Swimbad kom je erachter hoe water ons meer verbindt dan we in eerste instantie denken.”

Swimbad is een voorstelling van Theatergezelschap Tryater, een meertalig theatergezelschap uit Leeuwarden met Fryske roots. Van 20 mei tot en met 13 juni is deze voorstelling te zien in Dúndelle, het openluchtzwembad van Bakkeveen. Kaarten zijn verkrijgbaar via tryater.nl.

Laat een reactie achter